Home » Parasha Wajeesjew: Het verlossingsschema

Parasha Wajeesjew: Het verlossingsschema

De geest van Koning Messias

“En de aarde was nietig, en duisternis bedekte de diepte, en de Geest van G-d zweefde boven de wateren” (Genesis 1:2).

De in het vers genoemde “Geest van G-d” verwijst naar de geest van de koning-messias. In feite is de numerieke waarde van de zin רוח א-לקים מרחפת, “de Geest van G-d zweefde” identiek aan זו היא רוחו של מלך המשיח, “dit is de geest van de koning messias” (Bereshit Rabba 2: 4; Ba’al HaTurim over Genesis 1:2).

Chronologisch bezien, op het moment dat de wereld geschapen wordt, is de komst van de messias een gebeurtenis in de verre toekomst. Waarom is de “geest van de koning messias” dan aanwezig aan het begin van de schepping? Welk doel dient het?

Ruach E-lokim staat voor verlossing.

Een andere vraag: Ruach E-lokim (“de Geest van G-d”) vertegenwoordigt Verlossing; Tohu va’vohu (“nietig”) vertegenwoordigt een volledig vormloze, lege wereld. Het eerste is het ultieme positief; het tweede is het ultieme negatief. Hoe kunnen we deze gelijktijdig bestaande elementen begrijpen?

Lot en zijn dochters

Om deze vraag te beantwoorden, moeten we een gebeurtenis uit enkele hoofdstukken vóór onze parsha bekijken. “En de twee dochters van Lot werden zwanger van hun vader, en de oudste dochter baarde een zoon en noemde hem Moav” (Ibid., 19:36-7). Twee punten moeten hier in overweging worden genomen. Het eerste is dat, technisch gezien, een Ben Noach met zijn dochter mag trouwen (Sanhedrin 58b). Als Lot er bewust voor had gekozen zijn dochters te huwen, zou er geen werkelijke zonde zijn begaan. De tweede is dat Lot “niet wist van [hun] komen en gaan”, omdat hij dronken was van de wijn (Genesis 19:33 en 35). Zijn dochters hebben hem niet ten huwelijk gevraagd, zij hebben hun daden heimelijk verricht en hem nooit ingelicht. Als deze relaties niet zondig waren, waarom moesten ze dan worden verdoezeld? Het antwoord is dat de dochters van Lot bescheiden vrouwen waren uit de familie van Abraham. Een dergelijke daad, ook al was die technisch toegestaan, werd door de generaties heen als walgelijk beschouwd, en werd gewoon niet gedaan (Nachmanides, ibid., vers 32).

In het algemeen is het zo dat wanneer iemand of iets een schandalige oorsprong heeft, mensen aan wat men tegenwoordig “reputatiemanagement” noemt, doen. Ze geven het een nieuwe naam, of een soort eufemistische verklaring.

Maar ondanks de bescheidenheid waarmee deze kinderen zijn verwekt, is de naam die Lots oudste dochter voor haar zoon kiest volkomen schandalig. De naam מואב betekent ofwel eenvoudigweg “van de vader”, ofwel “door haar vader bezwangerd” (Ibn Ezra, loc. cit.; Yonatan Ben Uziel, loc. cit.). Uiteindelijk zou een heel volk de naam dragen van een uit incest geboren kind. Het volk Moab ontwikkelt zich uiteindelijk tot een onherstelbare, losbandige en afgodische samenleving. Uiteindelijk, vanwege het complot van de Moabieten om de Israëlieten te vernietigen door hen te verleiden afgoden te dienen, verordent G-d: “geen … Moabiet zal de gemeenschap van de L-rd binnengaan, zelfs niet tot in het tiende geslacht; hij zal de gemeenschap van de L-rd niet binnengaan tot in de eeuwigheid.” (Deuteronomium 23:4). Ze worden geschrapt, volledig.

De Wijzen beperken dit verbod echter tot Moabitische mannen, terwijl vrouwelijke Moabieten wel deel kunnen uitmaken van het Joodse volk (Yevamot 76b). En dat is een groot geluk, want ditzelfde volk, met zijn smerig verleden, brengt uiteindelijk Ruth voort, het toonbeeld van bescheidenheid, en een rechtvaardige bekeerling. Ruth wordt ook aangeduid als אמא של המלכות, de “moeder van het koningschap”, want, zoals we zien in de laatste verzen van het Boek Ruth, is zij niemand minder dan de overgrootmoeder van Koning David – de gezalfde koning messias (Bava Batra 91b).

Nu ons volgende bewijs.

Juda en Tamar

Het verhaal van Juda en Tamar (Genesis, hoofdstuk 38) is doordrenkt met tragedie en verlies. Juda verlaat zijn broers, omdat hij heeft deelgenomen aan de verkoop van Jozef. Door deze daad moet hun vader Jakob tweeëntwintig jaar lang rouwen. Juda trouwt en krijgt drie kinderen. Hij vindt een deugdzame vrouw, Tamar, een nakomeling van Sem, voor Er, zijn oudste zoon (Rashi, ibid., 38:24). Er, bezorgd dat een zwangerschap zijn vrouw minder mooi zou maken (Jevamot 34b), weigert het huwelijk te consumeren op een manier die het verwekken van een kind mogelijk zou maken. Hij sterft kinderloos.

Juda instrueert zijn tweede zoon Onan om met Tamar te trouwen, in de hoop dat zij een zoon krijgen die naar Onans overleden broer wordt genoemd. Onan verontwaardigd dat het toekomstige nageslacht de naam van zijn broer zou dragen, herhaalt het gedrag van zijn broer. Ook hij sterft.

Tamar, tweemaal weduwe, wordt naar huis gestuurd om in rouw in haar vaderhuis te wachten tot Juda’s derde zoon volwassen is. Maar dit is slechts een list; Juda, zich niet bewust van de zondigheid van zijn zonen, gaat ervan uit dat getrouwd zijn met Tamar gevaarlijk is en hij is niet van plan om zijn zoon Shelah  met haar te verloven. Tamar is in wezen veroordeeld tot een oude vrijster. Vervolgens sterft Juda’s vrouw sterft.

Om kinderen te krijgen vermomt de anders zo heilige Tamar zich als prostituee om zich door Juda, haar schoonvader, te laten bevruchten. Juda was bij bewustzijn, maar net als Lot “wist hij niet dat dit zijn schoondochter was.” (Genesis 38:16). Relaties tussen Juda en Tamar, die B’nei Noach waren, zouden niet verboden zijn geweest, maar Tamar wist dat Juda niet zou hebben ingestemd met de verbintenis.

De dochters van Lot veronderstelden dat het hele menselijke ras was vernietigd tijdens de omverwerping van Sodom, net als tijdens de zondvloed (ibid., 19:31; vgl. Rashi), en dachten: “G-d zal ons genadig zijn, en wij zullen een jongen en een meisje baren, en de wereld zal door hen in stand worden gehouden” (ibid., vgl. Nachmanides). Hun bedoelingen waren zuiver. Evenzo wist Tamar dat het nageslacht van Juda de geestelijke onderhouders van de wereld zouden zijn, en zij wilde degene zijn die zijn kinderen zou baren, en uit het nageslacht van Tamar kwam de rechtvaardige messias. (S’forno, ibid., 19:16).

Tamar baart een tweeling, Peretz en Zerach (Genesis 38:29). De afstamming van Peretz wordt voorgezet in het boek Ruth, want Bo’az, haar man, was de kleinzoon van de zevende generatie van Juda en Tamar.

Koning David

Koning David, de gezalfde koning van Israël, is de achterkleinzoon van Bo’az (een afstammeling van Juda en Tamar) en Ruth (een afstammeling van Lot en zijn jongste dochter). Alles komt nu samen. Wat we van dit alles leren is dat verlossing vanuit de duisternis een patroon is dat vanaf het begin van de schepping heeft bestaan. Zelfs als alles “nietig” is, zweeft de verlossing boven de afgrond. In ons persoonlijk leven, en in de wereld in het algemeen, zijn er donkere tijden, waarin het kwaad overvloedig aanwezig is, gevolgd door perioden van geopenbaard goed, waarin we achteraf gezien G-ds Leidende Hand in dit alles kunnen zien.

Messias

We weten bijvoorbeeld dat de messias, die nog niet is gekomen, een afstammeling zal zijn van koning David. En de geboorte van koning David is het resultaat van een lange reeks intriges, complotten, uitvluchten en manipulaties achter de schermen. Wie had kunnen denken dat de messias een afstammeling zou zijn van een kind dat uit incest was geboren, of van een natie van afgodendienaars? Maar parallel aan de duisternis is de “Geest van G-d”, de zuivere bedoeling, het potentieel voor verlossing. Hoe donker het ook lijkt, we moeten in gedachten houden dat G-d ons door de gebeurtenissen in de geschiedenis heen leidt naar een glorieuze toekomst, de ultieme verlossing. Mogen we het snel zien in onze dagen, amen.

By Rabbi Tani Burton

Link naar het origineel: https://www.noahideacademy.org/post/parshat-vayeshev-the-scheme-of-redemption-by-rabbi-tani-burton

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *